Fotocursus les 4

Aan het einde van deze les kun je:

• Uitleggen wat scherptediepte (DOF) is en hoe je dit creatief inzet
• Bewuste keuzes maken in diafragma, afstand en brandpunt
• Begrijpen hoe autofocus werkt en wanneer je welke stand gebruikt
• Scherpstelpunten doelgericht inzetten
• Een eenvoudige foodfoto maken met aandacht voor licht en compositie
• En natuurlijk: je gaat weer praktisch oefenen met nieuwe opdrachten

Scherptediepte – Spelen met scherp en onscherp

Scherptediepte is het gebied in je foto dat scherp is: van een punt dichtbij tot een punt verder weg. In fotografie gebruiken we vaak de term DOF (Depth of Field).

Scherptediepte wordt bepaald door drie dingen:
• Diafragma (f-getal)
• Afstand tussen jou en je onderwerp
• Brandpuntsafstand van je lens

Diafragma

Klein diafragmagetal (bijv. f/2.8) → kleine scherptediepte, vage achtergrond
• Groot diafragmagetal (bijv. f/11) → grote scherptediepte, veel scherpte

Afstand

Dichterbij je onderwerp → minder scherptediepte
• Verder weg → meer scherptediepte

Brandpunt

Langere brandpuntsafstand → kleinere scherptediepte
• Kortere brandpuntsafstand → grotere scherptediepte

Scherptediepte gebruik je om de kijker te sturen: wat mag opvallen en wat mag verdwijnen?

Opdracht – Scherptediepte in de praktijk

We gaan spelen met scherpte.

Opdracht 1 – Onscherpe achtergrond

Zet je diafragma zo open mogelijk (laag f-getal)
• Fotografeer een onderwerp met voldoende afstand tot de achtergrond
Resultaat: het onderwerp springt los van de achtergrond

Opdracht 2 – Alles scherp

Zet je diafragma op f/8 of f/11
• Fotografeer hetzelfde onderwerp opnieuw
Resultaat: voor- en achtergrond zijn grotendeels scherp

Reflectie

Welke foto spreekt jou meer aan? En waarom?

Licht – De basis voor sfeer

Licht bepaalt de sfeer van je foto.
Let eens bewust op:
• waar het licht vandaan komt
• of het licht hard of zacht is
• natuurlijk licht of kunstlicht

Tip: kijk eerst naar het licht, stel daarna pas je camera in.

Autofocus – Hoe stel je scherp?

Autofocus helpt je vooral bij situaties waarin je snel moet reageren.

Autofocus-standen

One Shot / AF-S – stelt één keer scherp, geschikt voor stilstaande onderwerpen
• AI Focus – schakelt tussen stilstaand en bewegend, handig bij kinderen
• AI Servo / AF-C – blijft continu scherpstellen bij bewegende onderwerpen

Handmatig scherpstellen

Gebruik handmatige focus (MF) bij:
• macrofotografie
• stillevens
• weinig licht

Focuspunten en scherpstellen

Je camera beschikt over meerdere scherpstelpunten. Door bewust een focuspunt te kiezen, bepaal jij waar de scherpte ligt.

De snelheid en nauwkeurigheid van scherpstellen wordt beïnvloed door:
• hoeveelheid licht
• contrast
• lichtsterkte van de lens
• kwaliteit van de camera

Opdracht – Scherpstellen oefenen

Opdracht 1 – Compositie en focus

Zet je camera op One Shot / AF-S
• Stel scherp op je onderwerp
• Maak één foto met het onderwerp op 1/3 links
• Maak één foto met het onderwerp op 1/3 rechts

Opdracht 2 – Bewegend onderwerp

Zet je camera op AF-C / AI Servo
• Fotografeer iemand die naar je toe loopt

Opdracht 3 – Extra uitdaging

Fotografeer een sneller bewegend onderwerp
• Welke autofocus-instelling werkt het best?

Introductie foodfotografie

Foodfotografie draait om rust, licht en aandacht.

Lenzen en standpunt

Flat lay (van boven): groothoek tot 50mm
• Detailfoto’s: 50mm of meer voor creatieve scherptediepte

Let op:
• opmaak van het bord
• keuze van ondergrond
• gebruik van attributen

Feestdagenopdracht – Foodfotografie

Maak tijdens de feestdagen één foodfoto.

Richtlijnen:
• fotografeer van boven
• zorg voor een verzorgde opmaak
• gebruik bij voorkeur natuurlijk licht
• anders: zachte studioverlichting
• kies een rustige, passende ondergrond
• kook ingrediënten niet te lang